fbpx

Stok devir hızı nedir, nasıl hesaplanır ve neden önemlidir?

14 Ağustos 2019
Sinan Oypan
Stok devir hızı nedir, nasıl hesaplanır ve neden önemlidir?

E-ticarette stokların kaç kez yenilendiğini görmek için stok devir hızı, özellikle hesaplanması gereken konulardan biri olarak öne çıkmakta. Stokların yıl içerisindeki yenilenme süresi ve bu stoklar için harcanan miktarın yıl içerisinde kaç kez harcandığını görmek, stok yönetimi süreci için önemli konular arasında yer alıyor.

Stok devir hızı nedir?

Stok devir hızı, bir firmanın stoklarında yer alan ürünlerin yıl içerisindeki devir sayısını gösteren bir hesaplama yöntemidir. Başka bir deyişle, firmanın bir yıl içerisinde stoklarını kaç kez yenilediğini göstermektedir.

Stoklarda tutulan ürünler, firmaların varlıkları olduğu gibi yıl içerisinde bu stokların devir daim sürecinde ne kadarlık bir masraf çıktığının da görülmesi gerekir. Stok masrafının hesaplanmasının yanı sıra bu hız aynı zamanda firmanın, stoklarını ne kadar etkin bir şekilde kullanabildiğini de göstermektedir.

İlgili rehber: Yeni başlayanların e-ticarette stok yönetiminde dikkat etmesi gerekenler

Stok devir hızı nasıl hesaplanır?

Bu verinin hesaplaması yapılırken; yıl içerisinde satılan ürün maliyetinin dönem başı stoklar ile dönem sonu stokların ortalamasına bölünmesiyle hesaplanmaktadır. Ortaya çıkan bu sonuç, bu süreç içerisinde firmanın kaç kez stoklarını yenilediğini göstermektedir. Bu veri aynı zamanda firmanın stoklarının ne hızda tüketildiğini de göstermektedir.

Stok devir hızı hesaplaması için bir formül oluşturacak olursak:

S.D.H. = Satılan Ürün Maliyeti / ((D. Başı Stok + D. Sonu Stok) /2)

* Açıklama: S.D.H. = Stok Devir hızı

* Açıklama: D. Başı Stok = Dönem Başı Stok

* Açıklama: D. Sonu Stok = Dönem Sonu Stok

Bir örnek üzerinden gösterecek olursak:

  • Satılan Ürün Maliyeti: 250.000 TL
  • Dönem Başı Stok: 20.000
  • Dönem Sonu Stok: 30.000

Formül üzerinde bu verileri girdiğimizde de:

S.D.H. = 250.000 / ((20.000 + 30.000) / 2)

S.D.H. = 250.000 / 25.000

S.D.H. = 10

Bu örnekte stok devir hızı “10” olarak öne çıkmaktadır. Bu da yıl (ya da işleme dahil edilen süreç) içerisinde stokların 10 kez yenilendiğini göstermektedir.

İlgili rehber: E-ticarette stok maliyeti nasıl düşürülür?

Ortalama stokta kalma süresi

Bu veri ile ürünlerin yıl içerisinde stoklarda ortalama olarak kaç gün kaldığını da bulabilirsiniz. Bu veri de stokların deponuzda ne kadar kaldığını görmeniz için size bir takım bilgiler sunacaktır. Bu bilgilerin neden önemli olduğunu yazının devamında ele alacağız. Ama öncelikle ortalama stokta kalma süresinin nasıl hesaplandığını ele alalım:

Ortalama stokta kalma süresi = 360 / S.D.H.

şeklinde hesaplanmaktadır. Yukarıdaki örnek üzerinden ilerleyecek olursak ortalama stokta kalma süresi şöyle olacaktır:

Ortalama stokta kalma süresi = 360 / 10

Ortalama stokta kalma süresi = 36

Bu durumda da yukarıdaki veriler üzerinden bakıldığında stokların 36 günde bir yenilendiği ortaya çıkmaktadır. Stok devir hızı arttığında, ortalama stokta kalma süresi de azalmaktadır.

Stok devir hızı kaç olmalı?

Bu hızı her firmaya ve her sektöre göre değişiklik gösterdiği için tek bir sonuç belirlemek bu konuda mümkün değildir. Yapılan iş, satılan ürün ve içinde bulunan pazar ve piyasa stok devir hızının değişmesine neden olacağı için firmalar kendileri için ideal hızı bulmalılar.

Örneğin hızlı tüketim gerektiren gıda ya da çabuk bozulan ürünlerde, stok hızının yüksek olması gerekir. Aksi takdirde stoklardaki ürünler bozulabilir ve firma zarara uğrayabilir. Bunun aksine daha uzun süre dayanan ürünlerde (örneğin: elektronik eşyalar) stok devir hızı daha düşük olabilir. Bu oran firmanın sattığı ürünlerle göre değişiklik gösterebilir.

Stok devir hızı yüksek olduğunda: Stoklardaki ürünlerin hızlı bir şekilde satışının yapıldığı ve ürün devir daiminin sağlandığı düşünülebilir. Bu hızın yüksek olması, şirketin satışlarının başarılı olduğunu gösterse de bu hızın yüksek olması her zaman olumlu bir durum da değildir.

Çok hızlı bir şekilde stok yenilen firmaların yetersiz stokla çalıştığını ya da sürekli olarak stok sıkıntısı çektiğini de gösterebilir. Bu sebeple de bu oran aslında iki farklı durumu görmenizi sağlayacaktır.

Stok devir hızı düşük olduğunda: Firmanın, stoklardaki ürünleri hızlı bir şekilde satışa döndüremediği anlaşılabilir. Bu noktada da şirket yönetimi, pazarlama ve reklam çalışmalarının yetersizliği gibi bazı stratejik problemlerin gündemde olduğu düşünülebilir.

Bunun yanı sıra bu hızın düşük olduğu durumlarda, firmalar spekülatif amaçlı olarak elinde gereğinden fazla stok tutuyor olabilir ya da uzun vadeli satışlar için imkanları dahilinde yüksek miktarda stok tutuyor olabilir.

İlgili rehber: Stokları eritirken nasıl kar edebilirsiniz?

Stok devir hızının hesaplaması neden önemli?

Stok devir hızı hesaplamasıyla, stok yönetimi konusunda bazı önemli bilgilere ulaşmış olursunuz. Yukarıda da ele aldığımız gibi bu veriler size stoklarınızı tüketmeyle ilgili bazı verileri ortaya çıkardığı için de önemlidir.

Bu devir hızı ile, yıl içerisinde ürün stoklarınız için totalde ne kadarlık bir harcama yaptığınızı da ortalama olarak tahmin edebilirsiniz. Bu da yıllık ürün maliyetinizi çıkartmanızı sağlayacaktır.

Bununla beraber yıl içerisinde stoklarınızı kaç kez yenilediğinizi de gördüğünüz için tedarikçi firmalarla kaç kez görüşeceğinizi de bilirsiniz. Tedarikçi firmaların üretim süreçlerine ve kapasitelerine göre de bu devir hızına göre farklı tedarikçi firma arayışlarına girerek, yetersiz stokla çalışma durumunun da önüne geçebilirsiniz.

Bu veri aynı zamanda ürünlerinizin ne kadarlık bir sürede satışa döndüğünü görmenizi sağladığı için de pazarlama ve reklam stratejilerinizi de gözden geçirmeniz için size bazı bilgiler verecektir. Bir ürünün stokta kalma süresinin uzun olması, yeterli pazarlama ve reklam çalışmaları yapılmadığına dair de bazı veriler sunuyor olacaktır. Bu sebeple de bu veri doğrultusunda pazarlama ve reklam stratejilerinizi de yeniden gözden geçirebilirsiniz. Bu sebepleden dolayı da stok devir hızının hesaplanması e-ticaret firmaları için önemlidir.

IdeaSoft akıllı e-ticaret paketleri ile kendi e-ticaret sitenizi kurabilir, internetten satış yapabileceğiniz online mağazanızı açabilirsiniz. Hemen başvurarak 15 gün boyunca altyapımızı ücretsiz olarak deneyebilirsiniz.

En çok okunan yazılar

Benzer yazılar

Müşteri ilişkilerinde kurumsal iletişim nasıl olmalı?
Müşteri ilişkilerinde kurumsal iletişim nasıl olmalı?
Müşteri ilişkilerinde kurumsal iletişim, müşteri memnuniyetini artımada ve markanıza olan güveni artırmada önemli bir yeri vardır. Kurumsal diliniz, müşterilerinize olan yaklaşımınızı belirleyecektir. Bu süreçte müşteri...
25 Ağustos 2020
Sinan Oypan
Site içi arama e-ticaret siteleri için neden önemli?
Site içi arama e-ticaret siteleri için neden önemli?
Site içi arama özelliği e-ticaret firmaları için oldukça önemli bir role sahiptir. Bu özelliğin kullanılmaması ya da yeterli bir şekilde optimize edilmemesi, kullanıcıların site ile doğru bir şekilde etkileşime girememesine ve...
10 Ocak 2018
Sinan Oypan
Google Alışveriş Reklamları nın kapanması e-ticaret firmalarını nasıl etkileyecek?
Google Alışveriş Reklamları nın kapanması e-ticaret firmalarını nasıl etkileyecek?
Geçtiğimiz hafta Google kendi resmi blogunda yaptığı açıklamada Google Alışveriş Reklamları’nı 10 Ağustos 2020 tarihinden itibaren kaldıracağını açıkladı. Bu karar tabii ki e-ticaret firmaları için oldukça önemli bir...
11 Ağustos 2020
Sinan Oypan
7 farklı Instagram bağlantı paylaşma yöntemi
7 farklı Instagram bağlantı paylaşma yöntemi
Instagram bağlantı paylaşma yöntemleri, e-ticaret sitenize yönlendirme trafiği çekmenizi sağladığı için geri dönüşümlerinize olumlu etki eder. Instagram üzerinde doğrudan link paylaşma olanakları daha az olsa da farklı...
29 Haziran 2019
Sinan Oypan
E-ticaret sitelerinin cayma hakkı konusunda bilmeleri gerekenler
E-ticaret sitelerinin cayma hakkı konusunda bilmeleri gerekenler
İnternet üzerinden yapılan alışverişlerin yaygınlaşmasıyla beraber tüketiciler de yasal hakları konusunda daha bilgili bir hale gelmeye başladı. Satıcı firmayı koruyan yasal hakların olduğu kadar tüketiciyi koruyan bir takım...
28 Nisan 2017
Sinan Oypan
Yeni bir iş kurarken özellikle üstünde durmanız gereken 5 unsur
Yeni bir iş kurarken özellikle üstünde durmanız gereken 5 unsur
Yeni bir girişim kurmadan önce bazı ön çalışmalar yapmak gerekebiliyor. Bu ön çalışmalarda şirketinizle ilgili birçok detayı belirlemeniz ve nasıl bir yol izlemeniz gerektiğini planlamalısınız. Sıfırdan bir girişim kurmak...
28 Kasım 2016
Sinan Oypan
Instagram yorum artırmak başlıkları nasıl yazamalısınız?
Instagram yorum artırmak başlıkları nasıl yazamalısınız?
Instagram yorum artırmak için görselleriniz kadar başlıklarınız üzerinde de çalışmanız ve onları optimize etmeniz önemlidir. Gönderi başlıklarında vereceğiniz mesaj, kullandığınız dil ve takipçilerinize hitap şekliniz...
15 Şubat 2020
Sinan Oypan
Ürün açıklaması yazarken kullanabileceğiniz 8 yöntem
Ürün açıklaması yazarken kullanabileceğiniz 8 yöntem
E-ticaret sitelerindeki en önemli geri dönüşüm unsurlarından biri de ürün açıklamalarıdır. Ürün açıklaması yazarken belli kurallara uymak ve tüketicilere ürünle ilgili mümkün olduğunca çok bilgi sunmak, geri...
14 Kasım 2018
Sinan Oypan
İşletmeler için Twitter video içerik fikirleri
İşletmeler için Twitter video içerik fikirleri
Twitter video içerikleri, etkileşim yaratmak, paylaşımları artırmak, yeni kitlelere ulaşmak ve marka bilinirliğini artırmak için oldukça etkili. Twitter, Türkiye’de halen en fazla kullanılan sosyal ağlardan biri ve işletmeler de...
21 Temmuz 2020
Sinan Oypan
Online mağazanız için niş bir pazar nasıl bulabilirsiniz?
Online mağazanız için niş bir pazar nasıl bulabilirsiniz?
E-ticaret sektörüne giriş yaparken, niş bir pazara odaklanmak birçok açıdan avantajlıdır. Dikey bir pazarda yer alacağınız için, bu pazarda isminizi daha kolay bir şekilde duyurmaya başlayabilirsiniz. Tabii ki rekabeti yoğun olan...
23 Kasım 2017
Sinan Oypan
B2B e-ticaret firmaları B2C iş modeline geçerken neler yapmalı?
B2B e-ticaret firmaları B2C iş modeline geçerken neler yapmalı?
B2B e-ticaret firmaları, hedef kitlelerini genişletmek ve yeni bir kanal üzerinden satış yapmak için B2C iş modeline de geçebilirler. Özellikle üretici firmalar için bu durum, doğrudan tüketicilere ulaşma fırsatını sağladığı...
24 Ağustos 2019
Sinan Oypan
Kurumsal kimlik oluşturmak için bilmeniz gerekenler
Kurumsal kimlik oluşturmak için bilmeniz gerekenler
Kurumsal kimlik, marka olma sürecinde de e-ticaret firmaları için önemli olduğu gibi tüketicilerle olan iletişim sürecinde de değer taşır. Her firmanın bir kurumsal kimliğinin olması gerekir. Özellikle uzun vadede sadık...
25 Aralık 2020
Sinan Oypan