Tüketici davranışları nelerdir? Etkileyen faktörler nedir?

3 Ocak 2020
Sinan Oypan

Tüketici davranışları, e-ticaret şirketlerinin özellikle üzerinde durmaları, analiz ederek öğrenmeleri gereken konulardan biri. Tüketicilerin, satın alma ve bir ürüne ilgi duyma sürecini en iyi şekilde anlamak, pazarlama ve satış stratejileri geliştirme aşamasında önemli bir role sahiptir. Tüketicilerin alışveriş sürecinde kararlarını etkileyen birçok farklı kriter bulunuyor. Bu rehberimizde de bu kriterleri detaylı bir şekilde ele alacağız.

İlgili rehber: Ürün sayfalarınızda tüketicilerin dikkatini nasıl çekebilirsiniz?

Tüketici davranışları nelerdir?

Tüketicilerin belli bir ürün veya hizmeti satın alma sürecinde, onların bu ürün ya da hizmeti satın almaya yönlendiren unsurlar veya tüketicilerin bu ürün ya da hizmeti satın almak için hissettikleri duyguların ve onları satın almaya yönlendiren dürtülerin tamamı tüketici davranışlarını belirler. Tüketicilerin ihtiyaçları, sorunları, duyguları, maddi ya da sosyal durumlarının satın alma sürecine doğrudan etki etmektedir.

Tüketiciler farklı iş modellerinde farklı davranışlar sergilerler. B2C şirketleri doğrudan son tüketiciye ulaşırken, B2B firmaların hedef kitlesinde şirketler yer alır. Bu sebeple de yapılan iş modeline göre, çıkartılması gereken tüketici davranışları da değişkenlik gösterir.

Farklı ürün ve farklı sektörlerde tüketicilerin satın alma kararlarını etkileyen unsurlar farklı olsa da, temel özellikler bakıldığında tüketici davranışları 5 temel başlık altında toplanabilir.

Tüketici davranışlarını etkileyen faktörler

Tüketici davranışları 5 farklı başlık altında toplanabilir. Bu başlıkları da şöyle sıralayabiliriz:

Demografik faktörler

Tüketicilerin yaş, cinsiyet, gelir durumu, eğitim seviyesi ve bulundukları konuma göre şekillenir. Bu unsular da kendi içerisinde kırılımlara uğrar. Örneğin 18-25 yaş grubunun beklenti ve istekleri değişirken, 25-40 yaş grubunun bir üründe beklentileri değişiklik gösterir.

Sosyal faktörler

Tüketici davranışları, kişilerin bulundukları sosyal durumlara göre de değişiklik gösterir. Kişiler, sosyal statüleri, bulundukları ortamlar, aileleri, sevdikleri kişiler, arkadaşları onların satın alma kararlarını etkileyebilir. Belli bir gruba ait olma hissi ve sosyal faktörler satın alma sürecinde önemli bir rol oynamaktadır.

Kişisel ve psikolojik faktörler

Tüketicilerin kişisel durumları da satın alma kararlarını etkiler. Belli bir ürün ya da hizmete duyulan ihtiyaç, yaşanan bir sorun, ilgi alanları, marka ve ürünlere bakış açısı, maddi durum ve yaşadıkları konum gibi etkenler kişisel faktörleri oluşturur.

Pazarlama faktörleri

Satın alma kararları markaların yaptığı pazarlama çalışmaları ile de etkilenmektedir. Ürünün tasarımı, kullanıcı deneyimi, fiyatı, yapılan kampanya ve fırsatlar, müşteri hizmeti, satış sırasında sunulan ekstra hizmetler de satın almaya etki eder.

Kültürel faktörler

Tüketici davranışları, içinde yaşadıkları kültüre göre şekillenir. Din, sosyal sınıf, yaşadıkları bölge, kültürel ilgi alanları, milliyet, bir yere aitlik duygusu gibi kültürü belirleyen unsurlara da dikkat etmek gerekir.

İlgili rehber: Kullanıcıları Satın Almaya Yönlendirmenin 5 Yolu

Tüketici davranışları nasıl incelenir?

Tüketici davranışlarını nasıl inceleyeceğinizi bilmek de pazarlama ve satış stratejilerinizi belirlerken önemli olacaktır. Bu süreçte üzerinde durabileceğiniz 7 adım da şöyle:

  • 1. Belli bir sınıf ve gruptaki tüketicilerin psikolojik yapılarını algılayın. Burada ulaşmak istediğini hedef kitleye ait müşteri profilini ele alabilirsiniz.
  • 2. Tüketicinin içinde bulunduğu çevreyi ele alın. Aile, sosyal çevre, kültür vb.
  • 3. Ürün araştırırken ve ödeme yaparken tüketicilerin farklı olabileceğini göz önünde bulundurun.
  • 4. Tüketicinin ürün, sektör ve rekabet hakkındaki bilgisi.
  • 5. Tüketicinin ürünü seçmesi için neler yapılabileceği, pazarlama ve satış stratejilerinin belirlenmesi.
  • 6. Tek bir müşteri profilinin yeterli olmayabileceği ve farklı ürünlere göre farklı tüketici davranışları olabileceğini unutmamalısınız.
  • 7. Satış öncesi ve sonrasında tüketicilere sunulan hizmetler.

İlgili rehber: Tüketicilerin satın alma kararlarını etkileyen faktörler

Tüketici davranışlarıyla ilgili sık sorulan sorular

Tüketici davranışları üzerine çalışmak neden önemli?

Tüketicilerin satın alma kararlarını anlamak ve onların davranışlarını analiz etmek, e-ticaret siteniz üzerindeki kullanıcı deneyimi ve tasarım ögeleri üzerinde çalışabilir, farklı ürün gruplarına göre farklı pazarlama stratejileri belirleyebilir, fiyat politikanızı oluşturabilir, kampanya ve fırsatlarınızı nasıl oluşturmanız gerektiği konusunda fikir sahibi olabilirsiniz. Hedef aldığınız tüketicileri anlamamanız, bu çalışmaları yapmanızı zorlaştırır.

Tüketicilerin satın alma süreçleri nelerdir?

Tüketicilerin bir ürün ya da hizmeti satın almadan önce geçtiği bir takım süreçler bulunur. Problemi bulmak, ürün araştırması yapmak, alternatif ürünlerin değerlendirilmesi, satın alma süreci, ödeme işlemi, satış sonrası iletişim ve destek, tüketicilerin geçtikleri süreçler arasındadır.

İlgili rehber: Adım adım tüketicilerin satın alma süreçleri

IdeaSoft akıllı e-ticaret paketleri ile kendi e-ticaret sitenizi kurabilir, internetten satış yapabileceğiniz online mağazanızı açabilirsiniz. Hemen başvurarak 15 gün boyunca altyapımızı ücretsiz olarak deneyebilirsiniz.

En çok okunan yazılar

Benzer yazılar

Yan marka için yeni bir web sitesi açmak gerekli mi?
Ana e-ticaret şirketinizin yanı sıra, farklı ürün satışları yapmak ya da pazarda farklı bir rakip firma algısı yaratmak için yan marka kurabilirsiniz. Tabii ki yan marka kurduğunuzda, akla gelen sorulardan biri bu marka için yeni...
24 Mart 2019
Sinan Oypan
Hobinizi E-Ticarete Nasıl Dönüştürürsünüz?
Stresli yaşam koşullarında hobiler stresi kafamızdan atarak, rahatlamayı ve keyifli vakit geçirmeyi sağlar. Her insan zevkleri ve yeteneği ölçüsünde kendine bir hobi seçer. Bu hobiler kimi zaman dağcılık, yüzme, gastronomi, doğa...
26 Mayıs 2016
Savaş Çetinkaya
Neden bir ürün değil de bir marka yaratmalısınız?
Birçok firma bir ürün yaratmayı ya da piyasaya sürmeyi daha önemli olarak düşünse de aslında işin bir de marka yaratma süreci vardır ve bu daha da önemlidir. Markaya olan bağlılık bir ürüne olan bağlılıktan daha sağlamdır...
28 Haziran 2017
Sinan Oypan
2017’de öne çıkacak pazarlama trendleri
2017’ye girmemize kısa bir süre kaldı ve şirketler yeni yıl stratejilerini ve planlarını netleştirmeye başlıyor. Reklam ve pazarlama alanındaki dinamikler her yıl olduğu gibi önümüzdeki sene de bir takım değişikliklere...
11 Aralık 2016
Sinan Oypan
Dört dörtlük bir müşteri hizmeti sağlamak için neler yapmalısınız?
E-ticarette uzun vadede başarılı olabilmek ve sadık müşteri kitleleri edinebilmek için müşterilerinizle iyi ilişkilerinizin olması ve onlara kaliteli bir destek sunmanız gerekmektedir. Sadık müşterileriniz olmadan, online satış...
21 Şubat 2017
Sinan Oypan
E-ticaret firmaları neden yedek bir finansal planlama yapmalılar?
E-ticaret firmalarının yedek bir finansal planlama yapmaları, uzun vadede olası bir olumsuzluk ya da kötü olay anında şirkettin nakit akışının devam etmesini sağlar. Finansal planlama, şirketin kısa, orta ve uzun vadede nakit...
2 Ağustos 2019
Sinan Oypan
Stoksuz satış yapmak isteyenlere ipuçları
Stoksuz satış, e-ticarete yeni başlamak isteyen ve düşük bütçe ile kendi işini kurmak isteyenler için etkili iş modellerinden biri. Stoksuz satış, bir diğer adıyla dropshipping, son yıllarda oldukça popülerleşmeye ve...
27 Şubat 2020
Sinan Oypan
Instagram'da tanıtım yapma stratejileri
Instagramda tanıtım yapma günümüzde birçok e-ticaret firması için öncelikler arasında yer aldığı gibi bir standart haline de geldi. Ürün ve marka tanıtımları için sosyal medya pazarlama önemli bir rol oynuyor ve günümüzün...
8 Haziran 2020
Sinan Oypan
Ürünlerinizin kaliteli olduğunu internet üzerinden nasıl gösterebilirsiniz?
İnternet üzerinden satış yaparken yaşanan en büyük sorunlardan biri de ürünlerin kalitesini tüketicilere gösterememek oluyor. Tüketiciler fiziki mağazalarda ürünleri ellerine alıyorlar, onlara dokunuyorlar, kimi zaman da onları...
22 Ağustos 2016
Sinan Oypan
2017 yılında e-ticaret trendleri neler olacak?
2016 yılının sonlarına yaklaşırken, birçok firma artık 2017 planlarını yapmaya başladı. Tabii ki reklam, satış ve pazarlama stratejilerinin yanı sıra iş geliştirme planları da bu dönemlerde yapılıyor. Söz konusu e-ticaret...
8 Aralık 2016
Sinan Oypan
E-ticaret sitenizi yayınlamadan önce bakmanız gereken kontrol listesi
E-ticaret sitenizi yayına almadan önce son düzenlemeleri yapmak ve siteyi gözden geçirmek için bir kontrol listesi oluşturmanız önemlidir. Hangi alanlara son bir kez daha bakılması gerektiğini ve web site üzerinde hangi bölümlerin...
18 Temmuz 2019
Sinan Oypan
Fiziki mağazanızın e-ticarette başarılı olmasına yardım edecek ipuçları
Fiziki mağazanızı internete taşıyarak yeni ve daha geniş hedef kitlelere ulaşabilirsiniz. Bir internet sitesi kurup, ürünlerinizi buraya yerleştirdiğinizde e-ticarete ilk adımlarınızı atabilirsiniz. Sitenin altyapı işlerini...
23 Haziran 2016
Sinan Oypan