Tüketici davranışları nelerdir? Etkileyen faktörler nedir?

3 Ocak 2020
Sinan Oypan

Tüketici davranışları, e-ticaret şirketlerinin özellikle üzerinde durmaları, analiz ederek öğrenmeleri gereken konulardan biri. Tüketicilerin, satın alma ve bir ürüne ilgi duyma sürecini en iyi şekilde anlamak, pazarlama ve satış stratejileri geliştirme aşamasında önemli bir role sahiptir. Tüketicilerin alışveriş sürecinde kararlarını etkileyen birçok farklı kriter bulunuyor. Bu rehberimizde de bu kriterleri detaylı bir şekilde ele alacağız.

İlgili rehber: Ürün sayfalarınızda tüketicilerin dikkatini nasıl çekebilirsiniz?

Tüketici davranışları nelerdir?

Tüketicilerin belli bir ürün veya hizmeti satın alma sürecinde, onların bu ürün ya da hizmeti satın almaya yönlendiren unsurlar veya tüketicilerin bu ürün ya da hizmeti satın almak için hissettikleri duyguların ve onları satın almaya yönlendiren dürtülerin tamamı tüketici davranışlarını belirler. Tüketicilerin ihtiyaçları, sorunları, duyguları, maddi ya da sosyal durumlarının satın alma sürecine doğrudan etki etmektedir.

Tüketiciler farklı iş modellerinde farklı davranışlar sergilerler. B2C şirketleri doğrudan son tüketiciye ulaşırken, B2B firmaların hedef kitlesinde şirketler yer alır. Bu sebeple de yapılan iş modeline göre, çıkartılması gereken tüketici davranışları da değişkenlik gösterir.

Farklı ürün ve farklı sektörlerde tüketicilerin satın alma kararlarını etkileyen unsurlar farklı olsa da, temel özellikler bakıldığında tüketici davranışları 5 temel başlık altında toplanabilir.

Tüketici davranışlarını etkileyen faktörler

Tüketici davranışları 5 farklı başlık altında toplanabilir. Bu başlıkları da şöyle sıralayabiliriz:

Demografik faktörler

Tüketicilerin yaş, cinsiyet, gelir durumu, eğitim seviyesi ve bulundukları konuma göre şekillenir. Bu unsular da kendi içerisinde kırılımlara uğrar. Örneğin 18-25 yaş grubunun beklenti ve istekleri değişirken, 25-40 yaş grubunun bir üründe beklentileri değişiklik gösterir.

Sosyal faktörler

Tüketici davranışları, kişilerin bulundukları sosyal durumlara göre de değişiklik gösterir. Kişiler, sosyal statüleri, bulundukları ortamlar, aileleri, sevdikleri kişiler, arkadaşları onların satın alma kararlarını etkileyebilir. Belli bir gruba ait olma hissi ve sosyal faktörler satın alma sürecinde önemli bir rol oynamaktadır.

Kişisel ve psikolojik faktörler

Tüketicilerin kişisel durumları da satın alma kararlarını etkiler. Belli bir ürün ya da hizmete duyulan ihtiyaç, yaşanan bir sorun, ilgi alanları, marka ve ürünlere bakış açısı, maddi durum ve yaşadıkları konum gibi etkenler kişisel faktörleri oluşturur.

Pazarlama faktörleri

Satın alma kararları markaların yaptığı pazarlama çalışmaları ile de etkilenmektedir. Ürünün tasarımı, kullanıcı deneyimi, fiyatı, yapılan kampanya ve fırsatlar, müşteri hizmeti, satış sırasında sunulan ekstra hizmetler de satın almaya etki eder.

Kültürel faktörler

Tüketici davranışları, içinde yaşadıkları kültüre göre şekillenir. Din, sosyal sınıf, yaşadıkları bölge, kültürel ilgi alanları, milliyet, bir yere aitlik duygusu gibi kültürü belirleyen unsurlara da dikkat etmek gerekir.

İlgili rehber: Kullanıcıları Satın Almaya Yönlendirmenin 5 Yolu

Tüketici davranışları nasıl incelenir?

Tüketici davranışlarını nasıl inceleyeceğinizi bilmek de pazarlama ve satış stratejilerinizi belirlerken önemli olacaktır. Bu süreçte üzerinde durabileceğiniz 7 adım da şöyle:

  • 1. Belli bir sınıf ve gruptaki tüketicilerin psikolojik yapılarını algılayın. Burada ulaşmak istediğini hedef kitleye ait müşteri profilini ele alabilirsiniz.
  • 2. Tüketicinin içinde bulunduğu çevreyi ele alın. Aile, sosyal çevre, kültür vb.
  • 3. Ürün araştırırken ve ödeme yaparken tüketicilerin farklı olabileceğini göz önünde bulundurun.
  • 4. Tüketicinin ürün, sektör ve rekabet hakkındaki bilgisi.
  • 5. Tüketicinin ürünü seçmesi için neler yapılabileceği, pazarlama ve satış stratejilerinin belirlenmesi.
  • 6. Tek bir müşteri profilinin yeterli olmayabileceği ve farklı ürünlere göre farklı tüketici davranışları olabileceğini unutmamalısınız.
  • 7. Satış öncesi ve sonrasında tüketicilere sunulan hizmetler.

İlgili rehber: Tüketicilerin satın alma kararlarını etkileyen faktörler

Tüketici davranışlarıyla ilgili sık sorulan sorular

Tüketici davranışları üzerine çalışmak neden önemli?

Tüketicilerin satın alma kararlarını anlamak ve onların davranışlarını analiz etmek, e-ticaret siteniz üzerindeki kullanıcı deneyimi ve tasarım ögeleri üzerinde çalışabilir, farklı ürün gruplarına göre farklı pazarlama stratejileri belirleyebilir, fiyat politikanızı oluşturabilir, kampanya ve fırsatlarınızı nasıl oluşturmanız gerektiği konusunda fikir sahibi olabilirsiniz. Hedef aldığınız tüketicileri anlamamanız, bu çalışmaları yapmanızı zorlaştırır.

Tüketicilerin satın alma süreçleri nelerdir?

Tüketicilerin bir ürün ya da hizmeti satın almadan önce geçtiği bir takım süreçler bulunur. Problemi bulmak, ürün araştırması yapmak, alternatif ürünlerin değerlendirilmesi, satın alma süreci, ödeme işlemi, satış sonrası iletişim ve destek, tüketicilerin geçtikleri süreçler arasındadır.

İlgili rehber: Adım adım tüketicilerin satın alma süreçleri

IdeaSoft akıllı e-ticaret paketleri ile kendi e-ticaret sitenizi kurabilir, internetten satış yapabileceğiniz online mağazanızı açabilirsiniz. Hemen başvurarak 15 gün boyunca altyapımızı ücretsiz olarak deneyebilirsiniz.

En çok okunan yazılar

Benzer yazılar

Şirket performans analizi için ölçmeniz gereken metrikler hangileri?
Şirketiniz için performans analiz çalışmaları yapmanız, şirketinizin durumu hakkında size bir takım bilgiler sunarken, ilerleyen dönemler için de stratejiler belirlerken size yardımcı olur. Şirket performans analizi yaparken...
19 Ocak 2019
Sinan Oypan
E-ticarette işletme yönetimi nasıl yapılır?
İşletme yönetimi, e-ticarette önemli bir yere sahip olduğu gibi şirketlerin de özellikle üzerinde durmaları gereken konulardan biri. Özellikle işlerini büyütmek isteyen küçük işletmelerin bu konu üzerinde çalışmaları...
18 Haziran 2020
Sinan Oypan
Instagram Hikaye reklamı nasıl verilir? (Görsel Anlatımlı)
Instagram Hikaye reklamı, son dönemlerde markaların özellikle reklam amacıyla kullandığı modellerden biri olmaya başladı. Kullanıcıların Instagram’da hikaye paylaşımlarına ilgilerinin artması, bu reklam modelinin de...
16 Eylül 2019
Sinan Oypan
Sosyal medya kriz yönetimi nasıl yapılır? | 2. Bölüm
E-ticaret firmalarının sosyal medya krizlerine karşı hazırlıklı olması ve önceden planlamalar yapmaları gerekir. Serimizin ilk bölümünde de bu hazırlık ve plan süreçlerinin yanı sıra krizlerin belirlenmesi ile ilgili...
27 Mart 2017
Sinan Oypan
Eposta pazarlama çalışmalarında görsel ögeler neden önemli?
Eposta pazarlama çalışmaları, doğru stratejiler ve içeriklerle yapıldığında e-ticaret firmalarına yüksek geri dönüşümler sağlar. Eposta pazarlama çalışmaları da zaman içerisinde değişim göstermeye başladığı için,...
30 Nisan 2019
Sinan Oypan
SEO nedir nasıl yapılır? Yararları nelerdir?
SEO nedir nasıl yapılır? SEO'nun yararları nelerdir? SEO ile organik trafiği arttırma yöntemleri nelerdir? Bu ve daha fazlasının cevabı 'SEO nedir nasıl yapılır' adlı yazımızda. SEO nedir nasıl yapılır? E-ticaret sitenizin...
14 Aralık 2016
Sinan Oypan
2017’de internet sitesi tasarım trendleri nasıl değişecek?
2017’ye az bir süre kaldı ve her yıl olduğu gibi tasarım konusunda da önümüzdeki yıl bazı değişikliklerin olacak. Yavaş yavaş internet site tasarımlarında da bu değişiklikleri görmeye de başladık. 2016’da olduğu gibi...
13 Kasım 2016
Sinan Oypan
İnternetten Satış Yapmak İçin Bilmeniz Gerekenler
Ülkemizde eticaret ekosistemi gelişim gösterirken; büyük, orta ve küçük ölçekli işletmeler ürünlerini geniş kitlelere ulaştırmak için internetten satış yapmaya başladı. Hızlı...
20 Kasım 2019
Ideasoft Admin
Kargo gönderme sürecinde müşteri deneyimini nasıl geliştirebilirsiniz?
Kargo gönderme süreci, e-ticarette müşteri deneyimin artırmak için önemli bir konudur ve kargo ile ilgili konuların iyi yönetilmesi gerekir. İnternetten alışverişlerde tüketicilerin en çok önem verdikleri konulardan biri olması...
12 Temmuz 2019
Sinan Oypan
Adwords kampanyalarınızda dikkat etmeniz gerekenler - 1. Bölüm
E-ticaret sitenizin ve ürünlerinizin tanıtımını yapmak ve Google üzerinden sitenize dönüşümler sağlamak için Google Adwords kampanyalarından yararlanabilirsiniz. Adwords, Google’ın reklam aracı ve bu araç üzerinde kendi...
18 Mayıs 2017
Sinan Oypan
Google reklam kalite puanını artırmak için kullanabileceğiniz taktikler
Google reklam kalitesi, reklamlarınızın performansı ve bu kampanyaların geri dönüşümü için önemli konulardan biridir. Reklam kalitesini artırmak için çalışmalar yapmanız, Google’ın reklamlarınızın performansını...
15 Mart 2019
Sinan Oypan
Dönüşüm artıracak 30 satış sayfası ipucu - 3. Bölüm
Online satışlarda geri dönüşümleri artırmak şirketin karlılığını ve satış oranlarını artıracağı için özellikle üzerinde durulması gereken konulardan biridir. Satış sayfalarınızda hem içerik hem de tasarım olarak...
17 Temmuz 2017
Sinan Oypan